Hava Değişimleri Kedilerin “Modunu” Etkileyebilir Mi? - Emek Ekşi

Hava koşulları tıpkı insanların ruhsal durumlarını değiştirebildiği gibi, kedileri de etkisi altına alabilir. Nasıl ki soğuk bir gün; cama çarpan yağmurun ince sesleri arasında, pencere pervazı kenarlıklarından uğuldayan rüzgarın karşısında elimize bir bardak sıcak kahve alıp battaniyenin altında sakin ve donuk bir gün geçirme isteği yaratıyorsa bizlerde, kedilerimizin ruh hali(modu) üzerine de aynı etkiyi gösterebildiğini söyleyebiliriz.

Kedilerimiz çöldeki atalarından kalma bir güdüyle güneşin sıcak, baştan çıkarıcı ışıklarına doğru çekilirler. Havanın bozulacağını yüksek derecede hassas duyuları sayesinde sezinleyebilir ve bu süreç ruh hallerinde gözlemlenebilir.

Birçok tarihi dergilere konu olmuştur ki bir zamanlar kediler, engin sularda da insanların yanı başındaydı. 18.yüzyıldan önce, insanların o amansız fırtınalı, dev dalgalı deniz seferleri sırasında onlara eşlik eder ve önemli bir görevde bulunurlardı. Gemilerde hava tahmincisi olarak kabul edilen kedilerimiz mürettebat arasında yol gösterici olmalarından ötürü iyi bir şöhrete sahipti. Denizciler, kedinin davranışlarındaki bir anormalliği gözlemleyerek geniş ufka bakıp ne yapacaklarına karar verirlerdi. Bu konuda kedilerin hassas duyuları insanlara yol göstermiştir. Fakat aralarında bazıları da vardı ki fırtınaları bizzat kedilerin kuyruklarında depolanan bir tür sihirle ortaya çıkardığına inanıyorlardı! Yani kedi aynı zamanda kimilerine göre bir pusula kimine göre ise kötü şansın sebebiydi.

Bunu yapabilmelerindeki sır, aslında çok az hayvanda bulunan bir özelliğe sahip olmalarından ileri gelmektedir. Bir kahin gibi kara kara bulutlar gelmeden önce havadaki o değişimleri hissedebilmeleri, havadaki basıncı bir barometre gibi ölçmeleri-sezmeleri sebebiyle mümkün olmaktadır. Sıcak ve soğuk hava akımlarının hareketi sonucu değişen basınç, onların hassas duyularını uyarır; kulaklar ve burun bir detektör gibi işler. Bunu fark ettiklerinde davranışlarında gözle görülebilir değişimler başlar:

- Küçük, dar alanlara saklanma, kaçma
- Yüzünü hızlı hızlı yalama, temizleme
Bu gelişmiş duyular, doğal yaşamlarında avcı olmalarından ötürü çevre koşullarıyla uyum içinde olmalarını sağlar.

Peki, kediler kötü hava koşullarından korkarlar mı? Bu değişiklik onları nasıl etkiler?

Öncelikle kedilerin kapalı, kasvetli havalardan hiç hoşlanmamalarına sebep olan şey, ıslaklıktır! Neden ıslanmayı sevmezler?

- Kedilerin tüyleri, köpeklerinkine göre daha az suya dayanıklı yapıdadır ve ıslandıkları vakit oldukça ağırlaşırlar, hareket etmeleri güçleşir. Bu içgüdüsel olarak onları rahatsız eder çünkü bu yavaşlıkla avcılardan kaçabilme kabiliyetleri azalır.
- Çöl iklimine uyum sağlamış bir canlının soğuk bir yere adapte olması oldukça zordur. Bunu yine kürk yapısından fark edebiliriz; vücut kıl örtüsü hem sıcağı hem de soğuğu yalıtma, dengeleme özelliğine sahiptir. Özellikle soğuk havalarda ıslandıklarında vücutlarındaki ısıyı korumada çok yetersiz kalırlar ve hipotermiye girebilirler.
- Gök gürültüleri insanları olduğu kadar kedileri de yerinden sıçratabilir. Bunun da nedeni insanlardan çok daha fazla gelişmiş kulaklara sahip olmalarıdır.
Bu sebeple, değişimleri sezen kedilerimizin ruh halinin pek de keyifli olacağını söylemek oldukça zordur, nitekim de kendisi bu basınç değişimlerinin hemen ardından ortalığı sel götüreceğini bildiğinden bundan uzaklaşmaya, kaçmaya çalışır. Davranışlarında gösterdiği tedirginlik de buradan gelir. Aynı zamanda kedilerin vücutlarında sahip oldukları yağ tabakası(ki bu ısı yalıtımı sağlayan en önemli unsurdur bir canlıda) oldukça azdır. Bu sebeple soğuk bir günde çok daha fazla kalori yakarak vücut ısılarını sabit tutmaya çalışırlar. Kış aylarında daha fazla uyuduklarını, sıcak mevsimlere göre biraz uyuşuk davrandıklarını fark edebilirsiniz. Bu davranışların tümü enerjiyi vücutlarında tutabilmek ve gerektiğinde kullanabilmek için saklama içgüdüleridir.

Kış aylarında meydana gelen gün ışığının kısalması da kedilerimizin ruhsal durumları üzerine önemli etkiler gösterir. Her ne kadar gece aktif olan canlılar olsa da kısalan gündüz süresi serotonin üzerine olumsuz etki yaratır. Serotonin, duygu durum üzerine etkiye sahiptir.

Elbette istisna olan kediler de bulunmaktadır ki bunlar daha kalın tüy yapısına sahip olduklarından(ki bu bir adaptasyondur, bulundukları çevreye uyum sağlayarak geliştirirler.) soğuk iklimlerde daha huzurlu ve mutlu olabilirler. Maine Coon ve Sibirya kedisi örnek olarak verilebilir.

Kedilerimiz gerçekten muhteşem canlılar! Onların insanlara her koşulda nasıl yardımda bulunduklarını görmek bu değerli dostların çok daha fazla önemsenmesi gerektiğini hatırlatıyor bizlere. Nitekim onu sımsıcak topraklarından dünyanın en değişik, farklı iklimlerine taşıyan bizler, onların sorumluluğunu taşımalı ve bu kadim dostluğa edilmesi gereken bir teşekkür olarak kabul etmeliyiz. Soğuk ve ıslak zamanlarda neler hissettiklerini daha iyi anlamak, hayatlarını kolaylaştırmamıza bir adım daha yaklaştıracaktır bizleri…

KAYNAKLAR
https://www.seniorcatwellness.com/does-weather-affect-cats-moods/
https://wamiz.co.uk/cat/advice/515/how-can-bad-weather-affect-my-cat-learn-some-simple-facts