Veteriner Hekim Filiz Göktaş Röportajı- Seda Tuncel

Filiz Göktaş : ‘’Doğal yaşam diye bir şey kalmamış. İnsanlar ve hayvanlar çok kötü durumdalar.’’

Ülkemiz orman yangınları ile zor bir dönemden geçmektedir. Binlerce can ateşler içerisinde kalmış ve onları iyileştirmek için gecesini gündüzüne katıp sahada çalışan veteriner hekimleri, OHHAD derneği ile ücretsiz tedavilerini üstlenmiştir. Bu fedakar isimlerden biride Antalya International Hayvan Hastanesi kurucu Veteriner Hekim Filiz Göktaş’tır.

Merhaba öncelikse sizi tanıyabilir miyiz?

Merhaba ben Antalya International Hayvan Hastanesi kurucu Veteriner Hekim Filiz Göktaş.

Şu an ülkemizde büyük bir felaket yaşanıyor. Siz de yakından şahit oluyorsunuz yaşananlara. Bölgede durum nasıl?

Bu taraflarda durum çok kötü. Yangın yanı başımızda yaşanıyor haliyle etkilerini yakından görüyoruz. Ekibimizle sahada çalışırken daha iyi gördük ki durum bilinenden daha kötü. Özellikle büyükbaş ve küçükbaş hayvanların ayakları memeleri gözleri ve kulakları yanmıştı. Çok fazla yaban hayvanın yanarak ölmüş olduğunu gördük. Doğal yaşam diye bir şey kalmamış. İnsanlar ve hayvanlar çok kötü durumdalardı. Meslek hayatımızda umarım ki böyle bir tabloyla bir daha karşılaşmayız.

İnternational Veterinary Hospital’ın kurucususunuz. Üyesi olduğunuz OHHAD derneği ile yangından zarar gören hayvanların tedavisini ücretsiz üstleniyorsunuz. Öncelikle tüm Kedici Dergisi ailesi adına size teşekkür ediyorum. Peki kaç yaralı hayvan hastanenize getirildi?
Yangının ikinci gününden itibaren yaralı hayvanlar hastanemize getirilmeye başladı. Şu an yangın sebebi ile yatışta olan 13 hayvanımız var.

Tedavisi yapılan hayvanların durumları nasıl?

Özellikle ikisinin durumu diğerlerine göre daha ciddi. Patileri bıyıkları yanmış durumda. Vücutları çok sıvı kaybetmiş. Şu an için tedavileri devam ediyor. Hayvanseverler de bu çocukların durumunu yakından takip ediyor. Hatta şimdiden çoğunu sahiplendirdik bile.

Yanık ve duman zehirlenmesi gibi durumlarda hayvanseverler ilk müdahaleye nasıl yapmalı?

Acil müdahalede ilk öncelik canlıyı duman maruziyetinden kurtarmak ve maruz kalma süresini sınırlamaktır. Yapılması gerekenleri adımlar halinde sıralayabiliriz.

Bilinç açık ise;

Adım 1: Dumana maruz kalan canlıyı bölgeden uzaklaştırın ve hemen temiz havaya çıkarın.
Adım 2: Gözlerini fizyolojik tuzlu su veya temiz su ile iyice yıkayın
Adım 3: Vücudunu temiz su ile yıkayın
Adım 4: Ilık ve nemli olacak şekilde canlıyı hemen veteriner hekime götürün

Bilinç kapalı ise;

Adım 1: Dumana maruz kalan canlıyı bölgeden uzaklaştırın ve hemen temiz havaya çıkarın.
Adım 2: Nefes almıyorsa, parmaklarınızı köpek/ kedinin dirseğinin yaklaşık 5 cm arkasına göğsünün ortasına yerleştirerek kalp atışını kontrol edin.
Adım 3: Kalp atmıyorsa Adım 4'e geçin. Atıyorsa suni teneffüs yapın.
Adım 3a: Köpek/kediyi yan çevirin.
Adım 3b: Köpek/kedinin ağzını ve dudaklarını kapalı tutun ve burun deliklerine sıkıca üfleyin. Her 3 ila 5 saniyede bir 1 nefes verin. Derin bir nefes alın ve direnç hissedene veya köpek/kedinin göğsünün yükseldiğini görene kadar tekrarlayın.
Adım 3c: 1 dakika sonra durun. Köpek/kedinin kendi kendine nefes aldığını anlanmak için göğsün hareketini izleyin.
Adım 3d: Köpek/kedi nefes almıyorsa suni solunuma devam edin.
Adım 4: Kalp atmıyorsa, kardiyopulmoner resüsitasyon (CPR) uygulayın (Bu uygulama sadece acil müdahale eğitimi almış kişiler tarafından uygulanmalı)
Adım 5: Köpeği hemen veteriner hekime götürün. Veteriner hekime giderken köpek/kedi nefes alıp verene ve kalbi yardımsız atmaya başlayana kadar suni solunuma devam edilmelidir.

Bir canlı yangına maruz kaldığı bir durumda:

Canlıyı yanığa neden olan ortamdan hızlıca uzaklaştırın.
Eğer kimyasal yakıcıya maruz kalınmış ise eldiven giyilip bölge temiz su ile yıkayın ve canlının bölgeyi yalaması engelleyin.
Başka herhangi bir yaralanma, kanama veya semptom olup olmadığını kontrol edin. (nefes almada zorluk gibi) Yanığa krem veya merhem sürmeyin.
Yanmış bölgeyi ovalamayın.
Yanmış cildi en az 10-20 dakika soğuk suyla soğutun.
Asla buz veya buzlu su kullanmayın.
Ya akan su kullanın ya da yanmış bölgeyi su içine koyun.
Canlıyı çok üşütmemeye dikkat edin, bir battaniye ile sıcak tutun. (ancak yanık bölgelere temas etmemesine dikkat edin) Veteriner hekime giderken yaranın kirlenebileceğini düşünüyorsanız etkilenen bölgeye nemli, soğuk bir kompres uygulayın ve bölgenin üzerine streç film (çok gevşek ve nazikçe) yerleştirin.