Pozitif İletişim Biçimi: GÖZ KIRPMAK
09.03.2023Kedilerin insanlarla iletişim kurmak için göz kırptığını biliyor muydunuz? İşte kedinizle ...
Yaban Hayatının Asıl Tehdidi Kediler mi? 52 Bin Vakalık
Araştırmadan Şaşırtıcı Sonuç
Kediler, özellikle Avustralya'da yaban hayatına verdikleri
zarar nedeniyle uzun süredir tartışmaların merkezinde. Ancak 11 yıllık kurtarma
kayıtlarını inceleyen yeni bir araştırma, tehdit altındaki yabani hayvanların
kurtarma merkezlerine ulaşmasının arkasında kedilerden çok daha sık kaydedilen
başka nedenler bulunduğunu ortaya koydu. Araştırmacılara göre tablo, insan
faaliyetlerinin ve insan eliyle değiştirilen çevrenin etkisini yeniden
düşünmemiz gerektiğini gösteriyor.
Avustralya'da yürütülen yeni bir çalışma, kedilerin yaban
hayatı üzerindeki etkisine ilişkin tartışmaya dikkat çekici veriler ekledi.
Araştırmacılar, Yeni Güney Galler'deki yaban hayatı
rehabilitasyon sistemine 2013–2024 yılları arasında kaydedilen 11 yıllık veriyi
inceledi.
Çalışmaya, kritik tehlike altında, tehlike altında veya
hassas kategorilerinde bulunan 158 türden toplam 52.475 hayvan dahil edildi.
Sonuçlar şaşırtıcıydı.
Kedi saldırıları vakaların yalnızca %0,6'sında kaydedildi
İncelenen tehdit altındaki hayvan kurtarma kayıtlarının
%0,6'sında kedi saldırısı neden olarak kaydedildi.
Bu, 52.475 kayıt içerisinde 311 vaka anlamına geliyor.
Buna karşılık köpek saldırıları 1.032 vakayla %2 oranında
görüldü.
Başka bir ifadeyle, bu veri setinde köpek saldırısıyla
bağlantılı kurtarma vakaları kedi saldırılarından üç kattan daha fazlaydı.
Tüm hayvan saldırıları bir arada değerlendirildiğinde bile
oran %4,4'te kaldı.
Peki yabani hayvanlar neden kurtarılıyordu?
Araştırmada en sık karşılaşılan nedenlerden biri dolanma ve
çeşitli materyallere takılmaydı.
Tehdit altındaki hayvanların;
%11,6'sı dolanma veya takılma,
%11,4'ü hava olayları,
%10,1'i terk edilmiş veya ebeveynsiz kalma,
%7,3'ü uygun olmayan çevre koşulları,
%5,8'i ise motorlu araç çarpması
nedeniyle kurtarma sistemine girdi.
Vakaların %21,9'unda ise kesin bir neden belirlenemedi.
Bu kategoriler birlikte değerlendirildiğinde tüm kayıtların
yaklaşık %68'ini oluşturuyor.
Araştırmacılar özellikle yollar, kentleşme, tehlikeli
materyaller ve insan eliyle değiştirilmiş yaşam alanları gibi faktörlerin
önlenebilir yaban hayatı yaralanmalarındaki rolüne dikkat çekiyor.
Kurtarılan her dört hayvandan yalnızca biri doğaya dönebildi.
Araştırmanın belki de en çarpıcı sonuçlarından biri
hayvanların kurtarıldıktan sonraki durumlarıydı.
52 binden fazla tehdit altındaki hayvanın yalnızca yaklaşık
%24'ü yeniden doğaya bırakılabildi.
Yaklaşık %59'u hayatını kaybetti.
Araştırmacılar bu yüksek ölüm oranının, birçok yabani
hayvanın rehabilitasyon merkezine ulaştığında zaten ciddi durumda olduğuna
işaret ettiğini belirtiyor.
O halde kediler yaban hayatına zarar vermiyor mu?
Hayır. Araştırma böyle bir sonuç söylemiyor.
Çalışmayı doğru okumak için en önemli nokta tam olarak
burada.
Bu araştırma, Avustralya'daki bütün yabani hayvan ölümlerini
incelemiyor.
Yalnızca insanlar tarafından bulunarak bildirilen ve yaban
hayatı rehabilitasyon sistemine ulaşan hayvanların kayıtlarını değerlendiriyor.
Örneğin bir kedinin avladığı ancak insanlar tarafından
bulunmayan yabani hayvan doğal olarak bu veri tabanında yer almıyor.
Bu nedenle araştırmadaki %0,6 rakamı, “kediler yaban
hayatındaki ölümlerin yalnızca %0,6'sından sorumludur” anlamına gelmiyor.
Araştırmacılar da bu sınırlamayı çalışmalarında özellikle
vurguluyor.
Kedilerin belirli türler ve hassas yerel popülasyonlar
üzerinde ciddi etkileri olabileceğini göz ardı etmiyorlar.
Peki araştırmanın asıl mesajı ne?
Çalışmanın ortaya koyduğu temel mesaj oldukça farklı:
Yaban hayatını korumak istiyorsak yalnızca kedilere
odaklanmak yeterli olmayabilir.
Araştırmacılara göre kamuoyunda kediler üzerine yoğunlaşan
tartışmalar, kurtarma kayıtlarında çok daha sık görülen ve önlenebilir bazı
tehlikelerin geri planda kalmasına neden olabilir.
Yollarda araç çarpmalarının azaltılması, yabani hayvanların
takılabileceği ağ ve tellerin güvenli hale getirilmesi, kentlerin yaban
hayatına daha uygun tasarlanması ve aşırı hava olaylarında hayvanların
korunması gibi önlemler de koruma politikalarının önemli parçaları olmalı.
Kediler Günah Keçisi mi?
Avustralya'da kedilerin yaban hayatına etkisi uzun yıllardır
oldukça sert bir tartışmanın konusu.
Yeni araştırma bu tartışmayı tamamen sona erdirmiyor.
Ancak önemli bir soru soruyor:
Yaban hayatını korumaya çalışırken bütün dikkatimizi
kedilere yöneltip daha büyük ve önlenebilir başka tehditleri gözden kaçırıyor
olabilir miyiz?
52.475 tehdit altındaki hayvana ait kurtarma kayıtlarının
verdiği cevap, sorunun tek bir tür üzerinden açıklanamayacak kadar karmaşık
olduğunu gösteriyor.
Kedilerin yaban hayatı üzerindeki etkisini bilimsel olarak
yönetmek gerekiyor.
Ama aynı bilimsellik, yollarımızın, şehirlerimizin,
atıklarımızın, ağlarımızın ve değiştirdiğimiz doğal yaşam alanlarının yabani
hayvanlara ne yaptığını konuşurken de gerekli.
Bu araştırma “kediler yaban hayatına zarar vermiyor”
demiyor.
Söylediği şey daha önemli:
Yaban hayatını gerçekten korumak istiyorsak bütün tehditlere
aynı bilimsel mercekle bakmalıyız.
Bazen sorun pati izlerinden çok, geride bıraktığımız insan
izlerinde olabilir.
Kaynak
Dutton-Regester K., Rand J., Liang A. “Bella and Charlie Are
Not the Problem—It’s Us: The Real Causes of Wildlife Rescue in NSW.” Animals,
2026; 16(14):2174. Yayın tarihi: 13 Temmuz 2026.
Araştırma, Yeni Güney Galler Yaban Hayatı Rehabilitasyon
Veri Paneli'nde 2013–2024 yılları arasında kayıt altına alınan 52.475 tehdit
altındaki hayvana ait verileri incelemiştir.
Kedilerin insanlarla iletişim kurmak için göz kırptığını biliyor muydunuz? İşte kedinizle ...
Dokunma ile kediler ağrı, sertlik-yumuşaklık, sıcaklık-soğukluk, düzlük-pürüzlülük ...
Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinde Sanal Gerçeklik Laboratuvarı oluşturuldu. ...
ABD’deki Washington Devlet Üniversitesi’nden uzmanların gerçekleştirdiği araştırma, kedi ...
1.Dersin Konusu: İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi Madde 1: Bütün insanlar hür, haysiyet ve ...
Kediler de her canlı gibi strese girebilirler ve strese bağlı davranış bozuklukları ...
Amerikalı yazar Michael Pollan, “Arzunun Botaniği – Bir elmanın sizi kullandığını ...
İçişleri Bakanlığı tarafından geliştirilen “Haydi” uygulaması hayvanlara, çevreye ve ...
Ankaralı Kedi Ressamı Serap Selçuk Atabaş: Bütün Kadınlar Kedi Ruhludur Kedilere olan ...
Sosyal olarak dengeli bir evde kediler baskınlık ilişkileri geliştirirler. Eğer kediler ...
Önümüzdeki hafta YKS sonuçları açıklanacak. ÖSYM takvimine göre adaylar 22 Temmuz’da ...
Sokak hayvanlarına "ötanazi "uygulanması yolunu açan yasa teklifinin görüşmeleri sürerken ...
Animal Cognition dergisinde yayımlanan, Tokyo Üniversitesinden bilim insanlarının kedilerle ...
Kedilerle ilgili her yeni bilimsel yayını takip etmeye çalışıyorum. Çünkü bazı alanlar ...
Sağlıklı kedilerin ıslak ve nemli burunları vardır. Sebebi ise burun aynasında sümük ...
Bu bir sirk de değil, kedilerin at koşularındaki gibi birbiriyle yarıştırıldığı bir ...
Bir kadın, arabasını çizen kedisini parka bırakan nişanlısının "affedilemez" davranışı ...
Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Köpek Barınağı ve Rehabilatasyon Merkezi’nde bakım ve ...
“Kedilerin Kaleminden Okuyun Bizi; kedilerle haşır neşir olmuş bir çift olarak hem kedilerle ...
Evinize almayı düşündüğünüz bir köpek yavrusunu kedinizin nasıl karşılayacağından ...
Evinizi bir kedi ile paylaşmaya karar verdiğiniz andan itibaren onları tanımaya başlamanız ...
İngiltere’de bir aile, öldüğünü ve gömdüklerini düşündükleri Squeak isimli tekir ...
Kediler ile yaşamak bir Kedici için rüyalar aleminde olmaktan farksızdır. Kediler uyurken ...
Kediler ile ilgili bazı yaygın söylemler bilimsel temele dayanmamaktadır. Çok fazla ...
İran'ın başkenti Tahran'da farklı cinsteki kedilere ev sahipliği yapan kedi müzesi, ...
İsviçre hayvan deneylerine devam kararı aldı, vahşete “Evet” dedi! İsviçre’de ...
Uzmanlar, bebek sesiyle konuşmanın kedinizin sizi anlamasına yardımcı olabileceğini öne ...
Son yerel seçimde bağımsız olarak İstanbul Büyükşehir Belediye adayı olan Güven ...
Cır cır böcekleri, ahşap tahtaların üzerinde oynayan ağaç gölgeleri arasına yayılmış, ...
AKP, sokak hayvanları ile ilgili yeni düzenleme için Hayvanları Koruma Kanunu’nda ...
Bugüne kadar yapılanlar, bugünden sonra yapılacaklar hiçbir şeye yaramadı, yaramayacak.. ...
Bazı siyah kedileri gördüğünüzde hafif kahverengi ve paslı bir görünüme sahip ...
Kedilerle yaşamak tarifi olmayan eşsiz bir deneyimdir. Bir kediyle hayatı paylaşmaya ...