Köpekler Kelimeleri Nasıl Öğrenir?
19.08.2021Uzun yıllar boyunca insanlar köpek itaatinin öncelikle ses tonlamalarını anlamaya ...
Diyarbakır’daki acı kaybın ardından, cevaplanmamış bilimsel sorulara rağmen kediler yeniden kuduzun sorumlusu ilan ediliyor.
Diyarbakır’da kuduz tanısıyla yoğun bakımda tedavi edilen küçük kız çocuğunun yaşamını kaybettiğini büyük bir üzüntüyle öğrendim.
Öncelikle ailesine ve yakınlarına başsağlığı diliyorum.
Bir çocuğun yaşamını kaybettiği yerde ilk söylenecek söz budur.
Ancak bu acı haberin hemen ardından sosyal medyada kedilere yönelik başlayan kampanyayı da kaygıyla izliyorum.
Bir çocuğun ölümünü, Türkiye’deki milyonlarca kediyi toplum sağlığı tehdidi gibi göstermek için kullanmak ne bilimseldir ne de vicdanlıdır.
Diyarbakır’daki vaka hakkında ilk günden beri aynı şeyi söylüyorum:
Çocukta kuduz hastalığının laboratuvar olarak doğrulanması başka, hastalığın dört ay önce temas ettiği belirtilen kediden bulaştığının bilimsel olarak ortaya konulması başka bir şeydir.
Çocuğumuzu maalesef kaybettik.
Ama bu acı kayıp, daha önce sorduğumuz bilimsel soruların cevabı değildir.
Üstelik bugün bile olayın en temel bilgileri konusunda haberler birbirini tutmuyor. Anadolu Ajansı ve Valilik açıklamasına dayanan haberlerde çocuk 3 yaşında ve bir kedi tarafından tırmalanmış olarak aktarılıyor. İhlas Haber Ajansı kaynaklı haberlerde ise çocuk 4 yaşında ve bir sokak kedisi tarafından dudağından ısırılmış olarak anlatılıyor.
Bunlar önemsiz ayrıntılar değildir.
Kuduz söz konusu olduğunda yaş, temasın ısırık mı tırmalama mı olduğu, yaranın yeri, temasın zamanı ve niteliği epidemiyolojik açıdan önemlidir.
Dolayısıyla daha önce sorduğum soruları bugün de soruyorum:
Çocuk 3 yaşında mıydı, 4 yaşında mıydı?
Isırıldı mı, tırmalandı mı?
Gerçekten dudağından mı yaralandı?
Temasın gerçekleştiği tarihte bu olayı belgeleyen bir sağlık kaydı var mı?
Söz konusu kedi bulundu mu?
Kedi gözlem altına alındı mı?
Kediden herhangi bir numune alındı mı?
Kedide kuduz laboratuvar olarak gösterildi mi?
Ve çocuğun kuduz tanısında hangi numunenin, hangi yöntemle, hangi referans laboratuvarında pozitif bulunduğu kamuoyuyla neden ayrıntılı biçimde paylaşılmıyor?
Bunları sormak kuduzu inkâr etmek değildir.
Tam tersine, kuduz gibi ölümcül bir zoonozu ciddiye almaktır.
Kuduzla mücadele tavizsiz yapılmalıdır. Şüpheli hayvan temasından sonra insanlar hiç vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmalıdır. Temas sonrası koruyucu uygulamalar hayat kurtarır.
Ama bilim bize başka bir şeyi de söylüyor:
Bir kedi nadir de olsa kuduz olabilir. Ancak bundan bütün kedilerin toplum sağlığı tehdidi olduğu sonucu çıkmaz.
Dünya Sağlık Örgütü, dünyadaki insan kuduzu vakalarının %99’una kadarının köpek kaynaklı olduğunu bildiriyor. Kedilerden insanlara kuduz bulaşı mümkündür, fakat çok düşük olasılıktır.
Dolayısıyla bugün yapılması gereken, küçük bir çocuğun ölümünün yarattığı haklı üzüntü ve korkuyu kullanarak kedileri hedef göstermek değildir.
Yapılması gereken bu vakanın gerçek bulaş zincirini bütün bilimsel ayrıntılarıyla ortaya çıkarmaktır.
Üstelik çocuğun cenazesinin otopsi amacıyla Adli Tıp Kurumuna gönderildiği bildiriliyor. Bilimsel incelemeler henüz devam ederken, sosyal medyanın; daha doğrusu, organize olduğunu düşündüğüm trol hesapların çoktan hükmünü vermiş olması başlı başına düşündürücüdür.
Ben ısrarla aynı yerde duruyorum:
Çocuğun ölümü gerçektir. Acımız gerçektir. Kuduz tehlikesi gerçektir.
Ama kanıtlanmamış bir bulaş kaynağını kesin gerçekmiş gibi kabul edip bunun üzerinden milyonlarca kediyi hedef göstermek de doğru değildir.
Son günlerde kediler üzerinden oluşturulan dili ve atmosferi dikkatle izlediğimi söylemiştim.
Bugün neden endişelendiğimi daha iyi görüyorum.
Bu ülkenin kuduzla mücadele etmesi gerekiyor.
Ama aynı ülkenin, korkunun ve öfkenin bilimsel gerçeklerin önüne geçmesine de izin vermemesi gerekiyor.
Küçük kızımıza Allah’tan rahmet, ailesine sabır diliyorum.
Ve bir kez daha söylüyorum:
Çocuklarımızı kuduzdan koruyalım.
Kedilerimizi de korkunun hedefi olmaktan koruyalım.
Dr. Tarkan Özçetin
Veteriner Hekim
31/08/2026
Uzun yıllar boyunca insanlar köpek itaatinin öncelikle ses tonlamalarını anlamaya ...
Minik dostlarımız istisnalar dışında suyu pek sevmezler. Onları stres ve korkuya sürükler. ...
Sokaktaki dostlarınızdan biri veya evdeki kediniz hamile ise en başta bunu anlayamamanız çok ...
Eğer kediniz nefes almakta zorluk yaşıyorsa, alerjiden enfeksiyona birçok faktör buna neden ...
Tıpkı siyah köpekler gibi, siyah kediler de evlat edinilmekte zorlanıyorlar. Birçok barınak ...
Hatay’ın Antakya ilçesinde bugün enkaz kaldırma çalışması başlatılan binadan bir köpek ...
Yaz mevsimindeyiz. Yılın bu mevsiminde diğer zamanlara oranla daha sık seyahat ediyoruz. En ...
Kedilerin muhteşemliklerini ve kedi kültürünü kutlamak için ilk defa düzenlenen Winnipeg ...
Evinizde kedilerinizin başına gelebilecek, olası ev kazalarını önlemek için birkaç ...
Anayasa Mahkemesi (AYM), sokak hayvanlarına ilişkin kanunun bazı hükümlerinin iptali ve ...
Evcil dostlarımızın alerjik reaksiyonları tetikleyebildikleri bilinen bir gerçek. 300 alerjik ...
Şunu söylemeliyiz ki kediniz size masaj yapıyorsa çok şanslısınız. Çünkü kediler ...
Nazca şehrinde yapılan keşifle ilgili yapılan açıklamada, arkeologların antik sit alanında ...
Kedileri okşamanın stresi azalttığı bilinen bir gerçek. Minnesota Üniversitesi'nde yapılan ...
Kediler İnsanlarını Ebeveyn Olarak GörüyorOregon Eyalet Üniversitesi'nde yapılan bir ...
Bilim insanları buluşlarını yaparken ya da yeni ürünler geliştirirken çoğu zaman doğadan ...
Atlanta'daki Georgia Teknik Araştırma Enstitüsü'nde bir araştırmacı kedi dilini tasarımına ...
Elazığ merkezde bulunan giyim mağazasına girerek mahsur kalan yavru kedi, uzun uğraşlar ...
Denizli'nin Tavas ilçesi Kayaca Mahallesi'nde yapılan kazılarda, 9 milyon yıl öncesine ait ...
1983 yılında Eskişehir’de doğdum. Lisans eğitimimi İstanbul Teknik Üniversitesinde, ...
ABD'nin Alabama eyaletinde iki kadın sokak kedilerini beslemekten tutuklandı. Beverly Roberts ...
Bir kediyle aynı evi paylaşıyorsanız o mükemmel meraklı halleri dikkatinizden ...
Eskişehir’de soğuk havada üşüdüğü için hastaneye sığınan kedi görenleri ...
Geçen günlerde paylaştığım Purina Dosyası sonrasında başta kediciler, tüm kamuoyundan ...
Kedilerde Hipertansiyon; Sessiz İlerleyen Bir Tehlikeİnsanlarda olduğu gibi kedilerde de ...
Kediler dünyayı nasıl görür? Bilim insanları bu soruya kedilerin göz yapılarını ...
Maya’nın hikâyesi 2011 yılında sitenin bahçesinde annesini kaybetmiş diğer kedilerin ...
Avrupa'nın Utanç Tablosu: Fransa'da Bir Yılda 400 Bine Yakın Kedi ve Köpek Terk EdildiAvrupa, ...
ABD'de Vermont Üniversitesi, 4 yıldır kampüsü sıklıkla ziyaret eden, okulun sevilen kedisi ...
Kediler bizi bizim kendimizi gördüğümüz gibi mi görür? Kediler insan yüzünü nasıl ...
Ne yazık ki oluşan batıl inançla, pek çok kişi ‘kara kediler şanssızlık getirir’ ...
Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinde Sanal Gerçeklik Laboratuvarı oluşturuldu. ...
Kedilerin birbirinden tatlı bir o kadar da ilginç canlılar. Onların bazı zamanlar ...